Đề thi cuối học kì 2 môn Lịch sử-Địa lí lớp 4, năm 2025 – 2026

Ở lớp 4, môn Lịch sử và Địa lí không còn là những mẩu kiến thức rời rạc mà bắt đầu hình thành hệ thống hiểu biết về đất nước, con người và lịch sử dân tộc. Vì vậy, một đề kiểm tra tốt phải đảm bảo hai yếu tố: vừa kiểm tra được kiến thức, vừa giúp học sinh hiểu bản chất và ghi nhớ lâu. Bộ đề này làm được điều đó một cách khá rõ ràng.

Ngay từ ma trận ở trang 1, có thể thấy đề được xây dựng rất chuẩn. Nội dung tập trung vào ba mạch chính: Duyên hải miền Trung, Tây Nguyên và Nam Bộ. Đây đều là những nội dung trọng tâm của học kì 2. Tỉ lệ câu hỏi được phân bổ hợp lí: 40% nhận biết, 40% thông hiểu và 20% vận dụng. Cách phân chia này đảm bảo học sinh trung bình vẫn làm được, nhưng vẫn có câu để phân loại.

Phần trắc nghiệm ở trang 2 được thiết kế ngắn gọn nhưng không hề dễ. Các câu hỏi đều bám sát kiến thức cơ bản nhưng có tính thực tế cao. Ví dụ, câu hỏi về hai quần đảo lớn của Việt Nam yêu cầu học sinh nhớ chính xác Trường Sa và Hoàng Sa. Đây là kiến thức quan trọng về chủ quyền biển đảo, không thể học qua loa.

Câu hỏi về nghề làm muối qua hình ảnh là một điểm hay. Học sinh không chỉ nhớ kiến thức mà còn phải quan sát và nhận diện. Đây là dạng câu hỏi phù hợp với học sinh tiểu học, khi tư duy hình ảnh vẫn chiếm ưu thế. Tương tự, câu hỏi về độ cao của cao nguyên Đắk Lắk kiểm tra khả năng ghi nhớ số liệu cơ bản.

Đặc biệt, câu hỏi về văn hóa Nam Bộ với đáp án “chợ nổi” là một chi tiết rất sát thực tế. Học sinh không chỉ học sách mà còn hiểu được đặc trưng vùng miền. Đây chính là mục tiêu của môn học: giúp học sinh hiểu về đất nước mình.

Câu hỏi về Thừa Thiên – Huế yêu cầu xác định các tỉnh giáp ranh, buộc học sinh phải nắm được vị trí địa lí. Đây là dạng câu hỏi dễ sai nếu học sinh chỉ học thuộc mà không hiểu bản đồ.

Sang trang 3, phần trắc nghiệm tiếp tục với nội dung lịch sử. Câu hỏi về N’Trang Lơng là một câu phân loại tốt. Học sinh phải nhớ đây là anh hùng dân tộc M’Nông, người lãnh đạo cuộc khởi nghĩa chống Pháp. Nếu không học kĩ, rất dễ nhầm với các nhân vật khác.

Phần tự luận mới là phần thể hiện rõ chất lượng của đề. Câu hỏi về cồng chiêng Tây Nguyên yêu cầu học sinh nêu được các dịp sử dụng như lễ mừng lúa mới, lễ trưởng thành (đáp án trang 4). Đây là kiến thức văn hóa, giúp học sinh hiểu sâu hơn về đời sống của đồng bào.

Câu hỏi về bà Nguyễn Thị Định là một điểm rất “đắt”. Học sinh phải nhớ được phong trào Đồng Khởi ở Bến Tre. Đây không chỉ là kiến thức lịch sử mà còn là niềm tự hào dân tộc. Nếu học sinh hiểu, câu trả lời sẽ rất rõ ràng; nếu không, gần như không làm được.

Câu hỏi “Vì sao Cố đô Huế thu hút khách du lịch?” là câu vận dụng rất tốt. Học sinh phải kết hợp kiến thức địa lí và cảm nhận thực tế. Theo đáp án, cần nêu được cả cảnh quan (sông Hương, núi Ngự Bình) và công trình kiến trúc (Hoàng thành, chùa Thiên Mụ…). Đây là dạng câu hỏi giúp học sinh không học máy móc.

Câu cuối cùng về sự kiện ngày 05/06/1911 là câu mang tính lịch sử quan trọng. Học sinh phải nhớ sự kiện Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước từ Bến Nhà Rồng. Đây là kiến thức cốt lõi, không thể thiếu.

Phần đáp án ở trang 4 được trình bày rõ ràng, đặc biệt là phần tự luận có định hướng chấm linh hoạt. Giáo viên không cần chấm theo khuôn cứng mà có thể dựa vào ý chính. Điều này phù hợp với định hướng đánh giá năng lực hiện nay.

Tổng thể, đề có ba điểm mạnh rõ ràng. Thứ nhất, bám sát chương trình, không lan man. Thứ hai, có tính thực tế và giáo dục cao. Thứ ba, có phân hóa, đủ để đánh giá đúng học sinh.

Về khả năng sử dụng, đây là bộ đề có thể dùng ngay. Cấu trúc rõ ràng, nội dung chuẩn, đáp án đầy đủ. Giáo viên không cần chỉnh sửa nhiều. Đặc biệt, thời gian 35 phút là hợp lí, không gây áp lực cho học sinh.

Tuy nhiên, để đạt hiệu quả cao, nên sử dụng đề theo hướng “học qua kiểm tra”. Sau khi chấm, cần phân tích lại các câu hỏi, đặc biệt là phần tự luận. Khi học sinh hiểu được ý nghĩa của từng nội dung, kiến thức sẽ bền hơn.

👉 Tải đề tại đây

Kết luận:
Đây là bộ đề nên dùng cho kiểm tra Lịch sử và Địa lí lớp 4 học kì 2. Đề chuẩn, có chiều sâu, dễ triển khai và giúp học sinh hiểu bài tốt hơn. Nếu cần một đề vừa chắc kiến thức vừa có tính giáo dục, đây là lựa chọn phù hợp.